از دست دادن az dast dâdan: to Lose | Farsi Grammar

از دست دادن is the ordinary predicate for losing possession, access, control, an opportunity, or a person through death. It is a fixed compound built from prepositional از دست and inflected دادن: فرصت را از دست دادم “I lost the opportunity.” The lost entity is a direct object and, when definite, normally takes را.

The literal wording evokes something leaving one’s hand, but modern speakers use the expression as a single lexical predicate. Its range is not identical to English “lose.” A temporarily misplaced key is usually گم کردن, while losing a job, time, balance, a chance, or a loved one is از دست دادن. When no loser is profiled, Persian strongly favors intransitive از دست رفتن “be lost, go to waste.”

Principal parts

Form	Persian	Romanization	Use
infinitive	از دست دادن	az dast dâdan	to lose
past base	از دست داد	az dast dâd	از دست دادم
present base	از دست ده	az dast dah	از دست می‌دهم
past participle	از دست داده	az dast dâde	از دست داده‌اند
imperative	از دست بده / از دست بدهید	az dast bede / az dast bedahid	lose; usually warning/challenge
negative imperative	از دست نده / از دست ندهید	az dast nade / az dast nadahid	do not lose/miss

The past stem is دادـ, but the standard present stem is دهـ: می‌دهم، بده، ندهم. The affirmative subjunctive and command retain بـ in this دادن compound: از دست بدهم، از دست بده. The negative prefix replaces it: از دست ندهم، از دست نده.

Core paradigm

Person	Present indicative	Simple past	Present perfect	Present subjunctive
I	از دست می‌دهم	از دست دادم	از دست داده‌ام	از دست بدهم
you (sg.)	از دست می‌دهی	از دست دادی	از دست داده‌ای	از دست بدهی
he/she/it	از دست می‌دهد	از دست داد	از دست داده است	از دست بدهد
we	از دست می‌دهیم	از دست دادیم	از دست داده‌ایم	از دست بدهیم
you (pl./polite)	از دست می‌دهید	از دست دادید	از دست داده‌اید	از دست بدهید
they	از دست می‌دهند	از دست دادند	از دست داده‌اند	از دست بدهند

به دلیل تأخیر، پرواز صبح را از دست دادم.

be dalil-e ta'khir, parvâz-e sobh râ az dast dâdam.

Because of the delay, I missed the morning flight. (neutral standard)

نمی‌خواهم این فرصت نادر را از دست بدهم.

nemi-khâham in forsat-e nâder râ az dast be-daham.

I do not want to lose this rare opportunity. (neutral standard; subjunctive)

شرکت در سه ماه گذشته چند مشتری مهم را از دست داده است.

sherkat dar se mâh-e gozashte chand moshtari-ye mohem râ az dast dâde ast.

The company has lost several important customers in the past three months. (formal business register)

A direct object: what is lost

The object normally precedes the fixed predicate. Definite objects take را: کل فرصت را از دست داد، اعتماد مردم را از دست داد. An indefinite object may remain unmarked: فرصتی را is possible when specific, but فرصت از دست دادن can describe the general experience of losing an opportunity.

با آن اشتباه اعتماد بخش بزرگی از تیم را از دست داد.

bâ ân eshtebâh e'temâd-e bakhsh-e bozorgi az tim râ az dast dâd.

With that mistake, he lost the trust of a large part of the team. (neutral standard)

اگر تمرکزت را از دست دادی، چند دقیقه استراحت کن.

agar tamarkoz-at râ az dast dâdi, chand daqiqe esterâhat kon.

If you lose concentration, take a break for a few minutes. (neutral spoken standard)

Common objects form semantic clusters:

Domain	Frequent objects	Typical English
access/opportunity	فرصت، شغل، مقام، حق	lose/miss a chance, job, position, right
capacity/control	تعادل، کنترل، تمرکز، حافظه	lose balance, control, focus, memory
resources	وقت، پول، انرژی	lose/waste time, money, energy
life/people	جان، دوست، یکی از نزدیکان	lose one’s life/a loved one

💡

Treat از دست as part of the predicate, not as a freely chosen source phrase. The direct object names what becomes unavailable; از does not mark that object.

Literal image and lexical meaning

The hand image motivates loss of possession or control, but modern usage is strongly lexicalized. تعادلش را از دست داد need not involve either hand. وقت را از دست دادن can mean letting valuable time slip away, and پرواز را از دست دادن corresponds to English “miss a flight.”

راننده برای لحظه‌ای کنترل خودرو را از دست داد.

rânande barâ-ye lahze-i kontrol-e khodro râ az dast dâd.

The driver lost control of the car for a moment. (neutral/news register)

بحث فرعی نکنیم؛ داریم وقت را از دست می‌دهیم.

bahs-e far'i na-konim; dârim vaqt râ az dast mi-dahim.

Let’s not get sidetracked; we are losing time. (neutral spoken standard; ongoing loss)

The progressive is natural when loss unfolds incrementally. Simple past instead packages the loss as a completed change. This aspectual difference is especially clear with customers, support, control, or time.

Losing a person

کسی را از دست دادن is a conventional, tactful way to say that someone died or that a relationship was irretrievably lost. With family members it usually implies death unless context supplies another interpretation. It is neutral and respectful, not a slang euphemism.

او پدرش را در کودکی از دست داده بود.

u pedar-ash râ dar kudaki az dast dâde bud.

She had lost her father in childhood. (neutral respectful register)

در آن حادثه چند خانواده یکی از نزدیکانشان را از دست دادند.

dar ân hâdese chand khânevâde yeki az nazdikân-eshân râ az dast dâdand.

In that accident, several families lost a loved one. (formal/news register)

Internal clitics

An accessible object may attach to دست: از دستش دادم، از دستت نمی‌دهم، از دستشان داده‌ایم. The clitic belongs semantically to the whole predicate, not to literal “hand.” A full object and an internal clitic should not normally be doubled in neutral prose.

سال‌ها دوستم بود، اما با یک سوءتفاهم از دستش دادم.

sâl-hâ dust-am bud, ammâ bâ yek su'-tafâhom az dast-ash dâdam.

He was my friend for years, but I lost him over a misunderstanding. (neutral spoken standard)

این فرصت دوباره پیش نمی‌آید؛ از دستش نده.

in forsat dubâre pish nemi-âyad; az dast-ash nade.

This opportunity will not come again; do not miss it. (neutral spoken standard)

See Clitics inside Light Verb Constructions for the wider host pattern.

Intransitive از دست رفتن and other alternatives

When the lost entity is the subject and the loser is absent or irrelevant, use از دست رفتن: فرصت از دست رفت، اطلاعات از دست رفت، وقت از دست می‌رود. This is the idiomatic passive-like counterpart. Productive *از دست داده شدن is structurally interpretable but heavy and normally avoided.

با قطع برق، بخشی از داده‌های ثبت‌نشده از دست رفت.

bâ qat'-e barq, bakhshi az dâde-hâ-ye sabt-na-shode az dast raft.

When the power failed, some of the unsaved data was lost. (neutral technical register)

اگر امروز تصمیم نگیریم، این فرصت از دست می‌رود.

agar emruz tasmim na-girim, in forsat az dast mi-ravad.

If we do not decide today, this opportunity will be lost. (formal-neutral)

For a physical object that cannot currently be located, گم کردن / گم شدن is usually more exact. Losing legal possession, access, or the object permanently can favor از دست دادن. There is no one-word rule: the speaker’s construal—misplacement versus deprivation—matters.

کلید‌هایم را جایی در خانه گم کرده‌ام.

kelid-hâ-yam râ jâyi dar khâne gom karde-am.

I have misplaced my keys somewhere in the house. (neutral; گم کردن for an unlocated object)

💡

Choose by perspective: من فرصت را از دست دادم profiles the loser; فرصت از دست رفت profiles the lost opportunity; کلید گم شد profiles an unlocated physical object.

Tehran speech

Everyday Tehran reduces دادن to forms such as میدم، میدی، میده، میدین، میدن (informal, regional: Tehran). Past دادم remains stable. Object را becomes رو, and نده is the ordinary negative command.

اگه الان راه نیفتیم، قطار رو از دست میدیم.

age alân râh na-yoftim, qatâr ro az dast midim.

If we don’t leave now, we’ll miss the train. (informal, regional: Tehran)

Common Mistakes

1. Stacking the two predicates for ordinary misplacement

❌ کلید‌هایم را در اتاق گم از دست دادم.

Incorrect — do not combine گم کردن and از دست دادن; ordinary physical misplacement takes گم کردن.

✅ کلید‌های یدکی را در اتاق کار گم کردم.

kelid-hâ-ye yadaki râ dar otâq-e kâr gom kardam.

I misplaced the spare keys in the study.

2. Omitting را from a definite lost object

❌ آخرین فرصت از دست دادیم.

Incorrect — the definite object آخرین فرصت requires را.

✅ با این تأخیر آخرین فرصت را هم از دست دادیم.

bâ in ta'khir âkharin forsat râ ham az dast dâdim.

With this delay, we lost our last opportunity too.

3. Building the present from داد

❌ او آرام‌آرام اعتماد همه را از دست می‌دادد.

Incorrect — present دادن uses stem ده; داد belongs to the past system.

✅ او با این رفتار اعتماد همه را از دست می‌دهد.

u bâ in raftâr e'temâd-e hame râ az dast mi-dahad.

With this behavior, he is losing everyone’s trust.

4. Replacing the lexical intransitive with شدن

❌ فرصت مهمی از دست شد.

Incorrect — the idiomatic intransitive predicate is از دست رفتن, not از دست شدن.

✅ به دلیل بی‌تصمیمی فرصت مهمی از دست رفت.

be dalil-e bi-tasmimi forsat-e mohemmi az dast raft.

An important opportunity was lost because of indecision.

5. Changing the fixed preposition

❌ کنترل خودرو را به دست داد.

Incorrect for ‘lost control’ — the lexical predicate requires از دست دادن.

✅ راننده روی یخ کنترل خودرو را از دست داد.

rânande ru-ye yakh kontrol-e khodro râ az dast dâd.

The driver lost control of the car on the ice.

Key Takeaways

Conjugate دادن: از دست می‌دهم، از دست دادم، از دست داده‌ام، از دست بدهم.
The lost entity is a direct object; an identified object normally takes را.
از دست دادن covers deprivation, missed opportunities, lost control, and bereavement; physical misplacement usually uses گم کردن.
Use از دست رفتن when the lost entity is the subject and no loser is profiled.
Internal clitics attach to دست: از دستش دادم، از دستت نمی‌دهم.

Now practice Farsi

Reading grammar gets you part of the way. The exercises are where it sticks — free, no signup needed.

Start learning Farsi →