Passieve constructies met rapporterende werkwoorden

Nieuwsberichten, onderzoeksartikelen en officiële mededelingen presenteren informatie vaak zonder één individuele bron als onderwerp. Daarvoor gebruikt Engels twee verwante passieve patronen: It is said that she left en She is said to have left. Beide zijn (formal); ze creëren afstand tussen schrijver en bewering, maar ze verschillen in zinsbouw en in de manier waarop tijd in de infinitief wordt uitgedrukt.

Twee patronen voor dezelfde bronafstand

Een actieve bronzin als People believe that the painting is authentic kan op twee manieren passief worden gemaakt:

PatroonVoorbeeldFocus
it + passief + that-zinIt is believed that the painting is authentic.de hele bewering
onderwerp + passief + to-infinitiefThe painting is believed to be authentic.the painting

It is believed that the painting is authentic.

Men gelooft dat het schilderij authentiek is.

The painting is believed to be authentic.

Het schilderij wordt als authentiek beschouwd.

In het eerste patroon is it een leeg of voorlopig onderwerp; de inhoud staat in de that-zin. In het tweede patroon wordt the painting grammaticaal onderwerp van is believed, maar inhoudelijk hoort het bij to be authentic. Die verplaatsing heet raising: het onderwerp krijgt geen betekenisrol van believe, maar van de infinitief. Zie raising en control voor de bredere analyse.

💡
Kies het it-patroon wanneer de hele mededeling nieuw is. Kies het onderwerp-patroon wanneer die persoon of zaak al centraal staat en je er een gerapporteerde eigenschap aan toevoegt.

Het it-patroon: It is said that …

De vorm is it + passieve vorm van rapporterend werkwoord + that-zin. Het rapporterende werkwoord draagt tijd en modaliteit: it is thought, it was reported, it has been alleged, it may be assumed. De that-zin behoudt een eigen onderwerp en finiete werkwoordstijd.

It is said that the new owner plans to reopen the cinema.

Er wordt gezegd dat de nieuwe eigenaar van plan is de bioscoop te heropenen.

It was reported that several passengers had been taken to hospital.

Er werd gemeld dat verscheidene passagiers naar het ziekenhuis waren gebracht.

Dit patroon kan vrijwel elke geschikte that-zin bevatten, ook als die geen eenvoudige persoonsreferent heeft. It is expected that prices will rise is probleemloos; een onderwerpvariant met prices is ook mogelijk, maar verschuift de focus.

Veelvoorkomende werkwoorden zijn say, believe, think, report, expect, understand, know, allege, estimate, assume en consider. Ze zijn niet volledig uitwisselbaar. Allege markeert in juridisch taalgebruik (formal) dat een beschuldiging nog niet bewezen is; understand kan in journalistieke formuleringen (formal) aangeven dat de schrijver informatie uit een niet nader genoemde betrouwbare bron heeft.

It is alleged that the company concealed the payments from auditors.

Er wordt beweerd dat het bedrijf de betalingen voor de accountants verborgen hield.

It is understood that both sides have agreed to resume negotiations.

Naar verluidt zijn beide partijen overeengekomen de onderhandelingen te hervatten.

Het onderwerp-patroon: She is said to …

De tweede vorm is onderwerp + passief rapporterend werkwoord + to-infinitief. Hij is compact en komt veel voor in nieuwsstijl (formal) en academische stijl (academic).

The minister is expected to announce the changes tomorrow.

Naar verwachting maakt de minister de veranderingen morgen bekend.

More than two hundred homes are believed to be at risk of flooding.

Men vermoedt dat meer dan tweehonderd woningen gevaar lopen te overstromen.

Het passieve rapporterende werkwoord komt overeen met het nieuwe onderwerp: she is believed, they are believed. Daarna staat steeds een infinitief. De ongrammaticale mengvorm She is said that … combineert het onderwerp uit het ene patroon met de that-zin uit het andere.

💡
Na subject + is said volgt to, niet that. Wil je that gebruiken, begin dan met voorlopig it: It is said that ….

Tijd: gewone infinitief of perfect infinitive

De infinitief heeft geen gewone verleden tijd. Een eenvoudige to-infinitief plaatst de ingebedde situatie meestal tegelijk met of later dan het rapporteren. Een perfect infinitive, to have + voltooid deelwoord, plaatst haar eerder.

She is believed to live in Toronto.

Men denkt dat ze in Toronto woont.

She is believed to have left Toronto last month.

Men denkt dat ze Toronto vorige maand heeft verlaten.

In de tweede zin is het geloven tegenwoordig (is believed), maar het vertrek ligt ervoor (to have left). De veelgemaakte vorm She is believed to left bestaat niet: na to staat óf de grondvorm leave, óf het perfecte have left.

Wanneer het rapporterende kader zelf in het verleden staat, werkt dezelfde relatieve logica. He was thought to be in Paris maakt zijn verblijf gelijktijdig met de toenmalige gedachte; He was thought to have been in Paris plaatst het verblijf nog eerder.

At the time, the manuscript was thought to be genuine.

Destijds dacht men dat het manuscript echt was.

The manuscript was thought to have been copied in the seventeenth century.

Men dacht dat het manuscript in de zeventiende eeuw was gekopieerd.

De vorm to have been copied bevat zowel perfect (have) als passief (been + copied). Lang, maar systematisch: elk hulpwerkwoord draagt één functie. De pagina over de perfect infinitive gaat verder op deze temporele relatie in.

Progressieve en passieve infinitieven

Ook aspect en voice kunnen binnen de infinitief zichtbaar blijven. To be doing presenteert een lopend proces; to be done is passief; to have been doing combineert vroegere tijdsrelatie en duur.

The suspect is believed to be hiding somewhere near the border.

Men denkt dat de verdachte zich ergens bij de grens schuilhoudt.

The repairs are expected to be completed by Friday.

Naar verwachting worden de reparaties uiterlijk vrijdag voltooid.

The two companies are reported to have been discussing a merger for months.

Naar verluidt praten de twee bedrijven al maanden over een fusie.

Kies niet automatisch de langste vorm. Gebruik alleen to have been doing als zowel voortduring als anterioriteit relevant is. In heldere journalistiek is een it-zin soms leesbaarder dan een opeenstapeling van hulpwerkwoorden.

Bewijskracht en verantwoordelijkheid

Deze constructies coderen geen zekerheidsgraad op zichzelf. Is known to presenteert informatie als gevestigd; is believed to als overtuiging; is alleged to als onbewezen bewering. Het gekozen werkwoord draagt de epistemische betekenis.

The drug is known to cause serious side effects in rare cases.

Van het geneesmiddel is bekend dat het in zeldzame gevallen ernstige bijwerkingen veroorzaakt.

The former director is alleged to have approved the transfer.

De voormalige directeur zou de overboeking hebben goedgekeurd.

Actorweglating is hier functioneel: de bron kan algemeen, vertrouwelijk of nog onbekend zijn. Maar bronloos passief kan ook verantwoordelijkheid verhullen. It is widely believed klinkt gezaghebbend, zelfs wanneer “widely” niet controleerbaar is. In academische tekst (academic) hoort een concrete bronverwijzing erbij als de herkomst relevant is. Grammaticale afstand is geen bewijs.

💡
Vraag bij bronloze formuleringen altijd: door wie wordt dit gezegd, geloofd of verwacht? Het passief kan gepaste voorzichtigheid uitdrukken, maar ook een zwakke bron aan het zicht onttrekken.

Wanneer een actieve bron beter is

Als de bron belangrijk, beschikbaar of verantwoordelijk is, is een actieve zin directer: The regulator reported that …. Een by-phrase in de passieve constructie is grammaticaal mogelijk, maar vaak omslachtig: It was reported by the regulator that …. De by-phrase heeft vooral nut als de passieve informatievolgorde een duidelijke reden heeft.

The national weather service expects temperatures to fall overnight.

De nationale weerdienst verwacht dat de temperatuur vannacht daalt.

Dit actieve alternatief benoemt de autoriteit meteen. In een nieuwsverhaal waarin temperatures al onderwerp is, kan Temperatures are expected to fall overnight juist vloeiender aansluiten.

Vergelijking met het Nederlands

Nederlands heeft een parallel it-patroon zonder verplicht leeg onderwerp: Er wordt gezegd dat … en Men denkt dat …. Voor de Engelse raisingconstructie bestaat zelden een woord-voor-woordgelijke Nederlandse vorm. She is said to have left wordt natuurlijk Naar verluidt is ze vertrokken, Ze zou vertrokken zijn of Er wordt gezegd dat ze vertrokken is.

Het Nederlandse zou kan bronafstand aangeven, maar Engels would is hier niet automatisch correct. She would have left drukt zonder verdere context een voorwaardelijk of toekomst-in-het-verleden perspectief uit, niet simpelweg “naar verluidt”. Gebruik voor die betekenis is said to have left of noem de bron.

Veelgemaakte fouten

De twee patronen mengen

❌ She is said that she left early.

Onjuist — na she is said hoort een to-infinitief, geen that-zin.

✅ She is said to have left early.

Ze zou vroeg zijn vertrokken.

Een eerdere gebeurtenis zonder perfect infinitive

❌ She is believed to leave last night.

Onjuist — last night ligt vóór het huidige believe en vraagt to have left.

✅ She is believed to have left last night.

Men denkt dat ze gisteravond is vertrokken.

Overeenkomst met het onderwerp vergeten

❌ The documents is believed to be authentic.

Onjuist — documents is meervoud, dus het hulpwerkwoord is are.

✅ The documents are believed to be authentic.

Men denkt dat de documenten authentiek zijn.

Nederlands zou mechanisch met would vertalen

❌ The mayor would have accepted the gift.

Niet de bedoelde bronbetekenis — dit klinkt voorwaardelijk zonder context.

✅ The mayor is alleged to have accepted the gift.

De burgemeester zou het geschenk hebben aangenomen.

Kernpunten

  • It is said that … richt de aandacht op een volledige bewering; She is said to … maakt de genoemde persoon of zaak tot topic.
  • Gebruik to have + deelwoord wanneer de ingebedde gebeurtenis eerder ligt dan het rapporteren.
  • To be doing, to be done en to have been doing bewaren aspect en voice binnen de infinitief.
  • De constructies zijn (formal) en frequent in journalistieke en academische tekst; het rapporterende werkwoord bepaalt de zekerheidsgraad.
  • Bronanonimiteit kan functioneel zijn, maar controleer of het passief geen verantwoordelijkheid of ontbrekend bewijs verbergt.

Related Topics

  • Vorm van de lijdende vormA2Bouw het Engelse passief met een passende vorm van be en het voltooid deelwoord, terwijl tijd en lexicale betekenis elk hun eigen plaats behouden.
  • Wanneer het passief natuurlijk isB1Kies het passief wanneer de onderganger centraal staat en de actor onbekend, voorspelbaar of minder relevant is, niet als automatische markering van formele stijl.
  • By-phrase en actorweglatingB1Gebruik een by-phrase alleen voor een informatieve actor, onderscheid die van een instrument met with en laat voorspelbare actoren meestal weg.
  • De to-infinitiefA2Leer hoe to plus de grondvorm een tijdloze deelzin vormt als complement, doelbepaling of onderwerp, en waar not hoort.
  • De voltooide infinitiefB2Leer met (to) have + past participle een gebeurtenis vóór een rapportage, beoordeling of modale evaluatie te plaatsen.
  • Raising en controlC1Leer waarom onderwerpen bij seem uit de infinitief worden geïnterpreteerd, terwijl try en andere control-werkwoorden zelf een handelende deelnemer selecteren.