Learn Hardcore Greek: Το λεωφορείο σήμερα είχε μεγάλη καθυστέρηση, αλλά τουλάχιστον τώρα εγώ είμαι στο σπίτι. - The bus had a big delay today, but at least now I am at home.

Σήμερα το λεωφορείο είχε μεγάλη καθυστέρηση
– More neutral and very common.
– Slightly stronger focus on σήμερα (“today, as opposed to other days”).
Το λεωφορείο σήμερα είχε μεγάλη καθυστέρηση
– Puts το λεωφορείο up front, so you first introduce “the bus” and then specify today as the time.
– Can sound a bit more like: “The bus (you know which one I mean), today had a big delay…”

In daily speech, Σήμερα το λεωφορείο… is probably more typical, but the original sentence is completely natural.

Why does λεωφορείο have the article το? Can Greek omit the article like English?

In Greek, the definite article (ο, η, το etc.) is used more often than in English.

Το λεωφορείο σήμερα είχε… = The bus today had…
→ Refers to a specific, known bus (e.g. your regular route).

If you said just Λεωφορείο σήμερα είχε μεγάλη καθυστέρηση, it would sound incomplete or wrong in standard Greek.

Greek can omit the article in some cases (e.g. with professions, some generic uses, some set phrases), but with a specific countable noun like λεωφορείο in subject position, you normally use the definite article: το λεωφορείο.

Why is it είχε μεγάλη καθυστέρηση (“had a big delay”) and not something like ήταν πολύ αργό (“was very slow/late”)?

Both are possible, but they don’t mean exactly the same:

είχε μεγάλη καθυστέρηση
- Literally: “it had a big delay”
- Focuses on the amount of delay as a kind of “thing”: the delay itself.
- Very natural, especially for transport, services, flights, etc.
άργησε πολύ
- “it was very late / it was very delayed”
- Focus on the action of being late.
ήταν πολύ αργό
- Usually means “it was very slow” (e.g. a slow bus / slow internet), less about a one-time delay.

For a bus that arrived much later than scheduled, είχε μεγάλη καθυστέρηση or άργησε πολύ are the idiomatic choices.

Why is μεγάλη feminine when λεωφορείο is neuter? Shouldn’t it be μεγάλο καθυστέρηση?

The adjective agrees with the noun it modifies, not with the subject of the sentence.

Subject: το λεωφορείο (neuter)
Object phrase: μεγάλη καθυστέρηση
- καθυστέρηση is feminine, singular, nominative/accusative.
- Therefore the adjective must also be feminine singular: μεγάλη.

So the structure is:

Το λεωφορείο (subject, neuter)
είχε (verb)
μεγάλη καθυστέρηση (object, feminine)

You would only use μεγάλο with a neuter noun, e.g. μεγάλο λεωφορείο (“big bus”).

What exactly is the tense of είχε here, and why isn’t είναι or something else used?

Είχε is the past tense (imperfect/aorist form) of έχω (“to have”).

είχε = “it had” (3rd person singular, past)
It places the delay clearly in the past (earlier today).

You cannot use είναι (“is”) here, because that would be present tense and would mean the bus currently has a delay. The sentence is describing what happened earlier today, before you got home.

The first clause is in the past (είχε), but the second is present (είμαι). Why does the tense change?

Greek uses tenses in a way very similar to English here:

Το λεωφορείο σήμερα είχε μεγάλη καθυστέρηση
– Past event: the bus was delayed earlier.
αλλά τουλάχιστον τώρα εγώ είμαι στο σπίτι
– Present situation: now you are at home.

You are contrasting:

a past problem (the delay)
with a current positive result (I’m home now)

So the tense change from past (είχε) to present (είμαι) is both correct and natural.

Why is εγώ included in τουλάχιστον τώρα εγώ είμαι στο σπίτι? Can it be left out?

Subject pronouns in Greek (like εγώ, “I”) are usually dropped, because the verb ending already shows the person.

είμαι on its own already means “I am”.

So you could very naturally say:

…αλλά τουλάχιστον τώρα είμαι στο σπίτι.

Including εγώ adds emphasis, roughly like:

“…but at least now I am at home.” (as opposed to someone else, or in contrast with the bus still being late, etc.)

So:

Without εγώ: neutral.
With εγώ: emphasizes the subject “I”.

What is the role of τουλάχιστον here, and where can it appear in the sentence?

τουλάχιστον means “at least” and works much like English “at least”.

In this sentence:

…αλλά τουλάχιστον τώρα εγώ είμαι στο σπίτι.
→ “but at least now I am at home.”

It softens the complaint by adding a positive side.

Position is fairly flexible:

…αλλά τουλάχιστον τώρα είμαι στο σπίτι.
…αλλά τώρα τουλάχιστον είμαι στο σπίτι.
…αλλά τώρα είμαι τουλάχιστον στο σπίτι. (less common, but possible in speech)

The most natural are usually τουλάχιστον τώρα είμαι… or τώρα τουλάχιστον είμαι….

Why is the conjunction αλλά used here? Could we use όμως or μα instead?

αλλά is the standard coordinating conjunction for “but”.

You could say:

Το λεωφορείο σήμερα είχε μεγάλη καθυστέρηση, αλλά τουλάχιστον τώρα εγώ είμαι στο σπίτι.
Το λεωφορείο σήμερα είχε μεγάλη καθυστέρηση. Όμως, τουλάχιστον τώρα εγώ είμαι στο σπίτι.
Το λεωφορείο σήμερα είχε μεγάλη καθυστέρηση, μα τουλάχιστον τώρα εγώ είμαι στο σπίτι.

Differences in feel:

αλλά – neutral, most common in both speech and writing.
όμως – often starts a new sentence or clause; a bit more flexible in position; can be slightly more formal or written, depending on style.
μα – feels a bit more emotional/colloquial or literary.

All are understandable; αλλά is the safest default.

What exactly is στο in είμαι στο σπίτι? Why not σε το σπίτι?

στο is the contraction of:

σε (preposition, “in/at/to”)
το (neuter definite article, “the”)

So:

σε + το = στο

Greek regularly contracts σε + article:

σε το → στο
σε τον → στον
σε την → στη(ν)
σε τους → στους, etc.

Σε το σπίτι is not used in standard modern Greek; you must use the contracted form στο σπίτι.

Why is it είμαι στο σπίτι and not just είμαι σπίτι or είμαι στο σπίτι μου? Are these different?

All three exist, with slightly different nuances:

είμαι στο σπίτι
- Literally: “I am at the house.”
- Very common for “I’m at home”, with or without implying “my” house, depending on context.
είμαι σπίτι
- Drops the article and preposition.
- Sounds a bit more colloquial/shortened, often in speech: “I’m home.”
- Very common.
είμαι στο σπίτι μου
- Explicitly: “I am at my house.”
- Stresses that it is my home (as opposed to someone else’s).

In the given sentence, είμαι στο σπίτι is a natural, neutral way to say “I’m at home.”

How is λεωφορείο pronounced, and how many syllables does it have?

λεωφορείο is pronounced:

[le.o.foˈri.o]
Syllables: λε-ω-φο-ρεί-ο → 5 syllables
Stress on ρεί: λεωφορείο.

In casual speech, the λεω- part is often pronounced smoothly, almost like “λεο-” → [leofoˈrio].

So you would say something like: λεο-φο-ΡΙ-ο.

How is καθυστέρηση pronounced, and where is the stress?

καθυστέρηση is pronounced:

[kaθiˈsterisi]
Syllables: κα-θυ-στέ-ρη-ση → 5 syllables
Stress on στέ: καθυστέρηση.

It means “delay”. Note the η in the stressed syllable: -στέ-, not -στι-.

Why is there a comma before αλλά: …, αλλά τουλάχιστον…? Is that normal in Greek?

Yes, using a comma before αλλά is normal and often required in Greek when it links two independent clauses.

Το λεωφορείο σήμερα είχε μεγάλη καθυστέρηση, αλλά τουλάχιστον τώρα εγώ είμαι στο σπίτι.

Both parts could stand as separate sentences:

Το λεωφορείο σήμερα είχε μεγάλη καθυστέρηση.
Τουλάχιστον τώρα εγώ είμαι στο σπίτι.

Because you’re joining two full clauses with αλλά, Greek punctuation normally uses a comma, just like in English “..., but at least now I’m home.”