Question 1

Why is there się after tłumaczy? What role does się play here?

Accepted Answer

się is a reflexive pronoun. In the verb tłumaczyć się it turns tłumaczyć (“to explain/translate”) into “to explain oneself” or “to make excuses.” Without się, tłumaczyć is a transitive verb meaning “to explain something” (e.g. tłumaczyć nowe słowa – “to explain new words”).

Question 2

What’s the difference between tłumaczyć and tłumaczyć się?

Accepted Answer

• tłumaczyć (no się) is transitive – you need a direct object (what you explain).  
• tłumaczyć się is intransitive – you don’t have a direct object, you only explain or excuse yourself to someone.

Question 3

Why is kierowcy in the dative case here?

Accepted Answer

In Polish, with tłumaczyć się komuś (“to make excuses to someone”), the person is in the dative. kierowca in nominative → kierowcy in dative (“to the driver”).

Question 4

Why is bilet in the genitive case (biletu) after nie ma?

Accepted Answer

After negation + existence (nie ma – “there isn’t”/“he doesn’t have”), Polish uses the genitive for the thing that is missing. So bilet (nom.) becomes biletu (gen.).

Question 5

Who is the implied subject of nie ma? Why no pronoun like on?

Accepted Answer

Polish often omits personal pronouns when they’re clear or in existential constructions. Here nie ma biletu literally means “there is no ticket.” Context tells us it refers to the passenger (“he doesn’t have a ticket”), so on is dropped.

Question 6

What is the function of że in …że nie ma biletu? Can we leave it out?

Accepted Answer

że is a conjunction meaning “that,” linking the main clause to the subordinate clause (tłumaczy się …, że…). You cannot omit że here; it’s needed to introduce reported content.

Question 7

Why is there a comma before że?

Accepted Answer

In Polish, you place a comma before subordinate clauses introduced by że. Hence:  
Pasażer tłumaczy się kierowcy, że nie ma biletu.

Question 8

Could we say Pasażer tłumaczy kierowcy, że nie ma biletu (omitting się)? What changes?

Accepted Answer

Yes, but tłumaczy kierowcy would simply mean “he explains to the driver.” You lose the nuance “he’s excusing himself” or “making excuses.” To convey “he’s pleading/excusing himself,” you need tłumaczy się.

Question 9

What’s the difference between using że and bo here:  
Pasażer tłumaczy się kierowcy, że nie ma biletu vs. Pasażer tłumaczy się kierowcy, bo nie ma biletu?

Accepted Answer

– że = “that,” introduces what he says/explains (reported content).  
– bo = “because,” gives the reason for his action (why he’s making excuses).  
Both are grammatically correct but shift the focus: że reports his words, bo emphasizes the cause.

Question 10

Could we use wyjaśnia instead of tłumaczy się? What’s the nuance?

Accepted Answer

You could say Pasażer wyjaśnia kierowcy, że nie ma biletu. wyjaśniać means “to explain” in a neutral way. It lacks the sense of “making excuses” that tłumaczyć się carries.

Pasażer tłumaczy się kierowcy, że nie ma biletu.

Breakdown of Pasażer tłumaczy się kierowcy, że nie ma biletu.

Questions & Answers about Pasażer tłumaczy się kierowcy, że nie ma biletu.

More from this lesson

Master Polish — from Pasażer tłumaczy się kierowcy, że nie ma biletu to fluency