Existentieel there

Met There is a problem vertel je niet waar een probleem zich bevindt; je introduceert het bestaan van een probleem. Dit existentiële of presentatieve there vult de grammaticale onderwerpsplaats, zodat de nieuwe en inhoudelijk zware informatie — a problem — later in de zin kan komen. Voor Nederlandstaligen lijkt de constructie op er is, maar de Engelse getalsovereenkomst en de plaats van andere zinsdelen vragen extra aandacht.

Presentatief there is geen plaatsaanduiding

Vergelijk twee functies van there:

FunctieVoorbeeldBetekenis
existentieel thereThere is a café nearby.Er is hier vlakbij een café.
plaatsbijwoord thereThe café is there.Het café is daar.

There is a problem with my booking.

Er is een probleem met mijn boeking.

Your coat is over there, next to the window.

Je jas ligt daar, naast het raam.

Existentieel there krijgt in gewone spraak weinig klemtoon en verwijst niet naar een concrete plek. Het plaatsbijwoord there kan juist contrastieve klemtoon krijgen: not here, but there. Beide kunnen zelfs in één zin staan. Het eerste there opent een plek in de zinsstructuur; het tweede benoemt een locatie.

There is a pharmacy over there, across from the station.

Er zit daar een apotheek, tegenover het station.

💡
Vraag of je there door Nederlands daar kunt vervangen. Zo ja, dan is het waarschijnlijk een plaatsbijwoord. Betekent het Nederlands er is/er zijn, dan is het presentatief there.

Waarom Engels there gebruikt

Een neutrale Engelse zin begint meestal met bekende, lichte informatie en eindigt met nieuwe informatie. Two urgent messages are in your inbox is grammaticaal, maar presenteert two urgent messages meteen alsof de gesprekspartners al weten om welke berichten het gaat. There are two urgent messages in your inbox introduceert ze als nieuw.

There are two options: we can wait, or we can leave now.

Er zijn twee opties: we kunnen wachten of nu vertrekken.

There was a strange noise outside last night.

Er was vannacht buiten een vreemd geluid te horen.

Het zinsdeel na be wordt vaak het notionele onderwerp genoemd: het benoemt wat bestaat of verschijnt en bepaalt in verzorgde standaardtaal doorgaans enkelvoud of meervoud. There is het grammaticale plaatsonderwerp. Deze verdeling plaatst het informatierijke deel op de natuurlijke eindfocus. Zie ook eindfocus.

Daarom staat na existentieel there vaak een onbepaald zinsdeel: a message, some milk, three people. Een bepaald zinsdeel kan wel wanneer de spreker iemand aan een mogelijkheid herinnert of iets op een lijst zet. There's always the bus betekent bijvoorbeeld ‘we kunnen altijd nog met de bus’. Het presenteert de bus als beschikbare optie, niet voor het eerst als onbekend voertuig.

If the train is cancelled, there is always the bus.

Als de trein uitvalt, kunnen we altijd nog met de bus.

Is, are en getalsovereenkomst

In verzorgde geschreven standaardtaal volgt de vorm van be het zinsdeel erna:

Notioneel onderwerpTegenwoordige tijdVerleden tijd
enkelvoud of ontelbaarthere isthere was
meervoudthere arethere were

There is some soup left in the fridge.

Er staat nog wat soep in de koelkast.

There were several people waiting outside.

Er stonden buiten verscheidene mensen te wachten.

In informeel gesproken Engels is there's zeer gebruikelijk vóór een meervoud, vooral wanneer de spreker de zin al begonnen is voordat het meervoud volledig is gepland: There's two things we need to discuss. Dit is natuurlijk in gesprek, maar in formeel schrijven kies je there are two things. De verkorting there're bestaat, maar is veel minder gangbaar en hoorbaar dan there's.

There's a couple of things I need to ask you.

Ik moet je een paar dingen vragen. (informeel)

There are two matters that require the committee's attention.

Er zijn twee zaken die de aandacht van de commissie vereisen. (formeel)

Bij een opsomming laat alledaags Engels het werkwoord vaak aansluiten bij het eerste zinsdeel: There is a chair and two boxes in the hall. Een formele tekst kan dit herschrijven als There are two boxes and a chair... of de delen over twee zinnen verdelen. Er bestaat hier geen simpele regel die elke spreker altijd volgt; nabijheid, planning en register beïnvloeden de keuze.

Plaats, tijd en andere informatie komen later

Het echte plaats- of tijdszinsdeel staat normaal na het notionele onderwerp. Engels zegt dus There is a parcel at reception, niet There at reception is a parcel als neutrale A2-zin. Die laatste volgorde is alleen mogelijk als gemarkeerde, vaak literaire plaatsinversie.

There is a parcel for you at reception.

Er ligt bij de receptie een pakketje voor je.

There will be a short break after the first presentation.

Na de eerste presentatie is er een korte pauze.

Het Nederlands zet tijd of plaats makkelijk vooraan en gebruikt dan nog steeds er: Morgen is er een vergadering. Engels kan het tijdsdeel eveneens vooraan zetten, maar houdt de volgorde there + be intact.

Tomorrow, there will be a meeting in the main office.

Morgen is er een vergadering in het hoofdkantoor.

Let op het verschil met een concrete locatiezin. There is a key on the table introduceert een sleutel en noemt daarna de plaats. The key is on the table gaat over een reeds bekende sleutel en vertelt waar die ligt.

Andere tijden, vragen en ontkenning

There kan met het volledige systeem van be worden gecombineerd. Voor vragen wisselen there en de persoonsvorm van plaats; voor ontkenning komt not na de persoonsvorm. In de voltooide tijd gebruik je there has/have been.

Has there been any news from the hospital?

Is er nieuws uit het ziekenhuis geweest?

There haven't been any complaints so far.

Er zijn tot nu toe geen klachten geweest.

Will there be enough time to change trains?

Is er genoeg tijd om over te stappen?

In vragen en ontkenningen is any vaak natuurlijker dan some: Is there any coffee? en There isn't any coffee. Dat patroon wordt uitgebreider behandeld bij some en any.

There met seem, appear en modale betekenis

De constructie is niet beperkt tot een simpele vorm van be. Werkwoorden als seem en appear kunnen vóór to be staan; ook happen to be, used to be, may be en must be komen voor. Het notionele onderwerp blijft achteraan staan.

There seems to be a mistake on the invoice.

Er lijkt een fout op de factuur te staan.

There used to be a greengrocer on this corner.

Vroeger zat er op deze hoek een groentewinkel.

There may be another explanation.

Misschien is er een andere verklaring.

There seems to be a mistake en A mistake seems to exist zijn niet volledig uitwisselbaar. De eerste is de idiomatische, neutrale manier om de fout in het gesprek te introduceren. De tweede klinkt abstract of technisch. Het presentatieve patroon gaat dus niet alleen over logisch bestaan; het organiseert informatie zoals Engelstaligen die gewoonlijk aanbieden.

💡
Begin een ontdekking, melding of inventaris meestal met there is/are. Begin met het gewone onderwerp wanneer dat onderwerp al bekend is en je er nieuwe informatie over geeft.

Veelgemaakte fouten

It gebruiken om bestaan uit te drukken

❌ It is a problem with the online payment.

Onjuist wanneer je bedoelt dat er een probleem bestaat; it vraagt normaal om een eerder genoemde referent.

✅ There is a problem with the online payment.

Er is een probleem met de online betaling.

It is a problem kan wel betekenen ‘het is een probleem’, waarbij it naar een bekende situatie verwijst. Het is dus een andere informatiestructuur dan there is a problem.

Have rechtstreeks na there zetten

❌ There has two options.

Onjuist: existentieel there combineert hier met be, niet met have.

✅ There are two options.

Er zijn twee opties.

Dit is deels overdracht van talen waarin ‘hebben’ bestaan kan uitdrukken. Engels there has been is wel correct, maar daarin is has het hulpwerkwoord van de perfect en been de vorm van be: There has been a delay.

Enkelvoud gebruiken in verzorgde schrijftaal

❌ There is three good reasons to postpone the launch.

Onjuist in verzorgde schrijftaal: reasons is meervoud.

✅ There are three good reasons to postpone the launch.

Er zijn drie goede redenen om de lancering uit te stellen.

De plaats van there verwarren

❌ Is a good café near the station.

Onjuist: een Engelse mededelende zin heeft hier het plaatsonderwerp there nodig.

✅ There is a good café near the station.

Er zit een goed café vlak bij het station.

Kernpunten

  • Existentieel there introduceert een nieuwe persoon, zaak, hoeveelheid of gebeurtenis; het betekent niet daar.
  • Het notionele onderwerp staat later en bepaalt in verzorgde taal meestal is/are of was/were.
  • Een echte plaats- of tijdsbepaling komt normaal na het notionele onderwerp of als frame vooraan.
  • There's + meervoud is frequent in informele spraak, maar there are + meervoud is de veilige formele vorm.
  • Met seem to be, may be en used to be blijft dezelfde presentatieve logica gelden.

Related Topics

  • Basisvolgorde onderwerp werkwoord objectA1Bouw Engelse hoofdzinnen met de vaste basisvolgorde onderwerp–werkwoord–object en vermijd Nederlandse V2-inversie.
  • Dummy it en extrapositieA2Gebruik dummy it bij weer, tijd en afstand en stel zware onderwerpszinnen uit tot een natuurlijke eindpositie.
  • EindfocusB2Plaats nieuwe of contrasterende informatie waar Engelse luisteraars die verwachten: doorgaans aan het einde van de zin.
  • Congruentie tussen onderwerp en werkwoordA1Leer hoe Engelse werkwoorden in persoon en getal aansluiten bij hun onderwerp, ook wanneer dat onderwerp lang of misleidend is.
  • Some en anyA1Kies some en any bij onbepaalde hoeveelheden, vragen, ontkenningen, verwachtingen en vrije keuze.