Program Döngüsü ve MEAL

QuestionAnswer
Bir programın varlık nedeni olan eksiklik, risk, engel ya da çözülmesi gereken durum nedir?
Sorun
İhtiyaç da olabilir.
Programın hangi meseleye cevap verdiğini belirleme süreci nedir?
sorun tespiti
Bir soruna cevap vermek için tasarlanan faaliyet, yöntem, hizmet ya da destek biçimidir.
müdahale
Belirli bir sorunu etkilemek için kurgulanan, birden fazla faaliyet veya bileşeni içerebilen bütünlüklü yapıdır.
Program
Bir programın içindeki alt uygulama kolu nedir. Bugünkü örnekte Mobil Maker, Merkez Maker, Tematik Oturumlar ve Maker App gibi
bileşen
Programın ulaşmayı ve etkilemeyi amaçladığı kişi ya da topluluk.
hedef grup
Hedef grubun programa fiilen ulaşabilmesi.
erişim
Programa erişmenin ötesinde, gerçekten dahil olma ve süreçte yer alma durumu.
katılım
Programın hedef grupla ne sıklıkta, ne kadar süreyle ve ne derinlikte temas kurduğu
temas yoğunluğu
Genellikle sorun tespiti, tasarım, uygulama, izleme, değerlendirme, öğrenme ve uyarlama adımlarından oluşan genel süreç.
program döngüsü
Programın ya da bileşenin sonunda oluşmasını umduğun bilgi, beceri, davranış, erişim, tutum ya da durum değişikliği.
beklenen değişim
Programın kısa veya orta vadede üretmesi beklenen değişim. Bilgi, beceri, davranış, erişim ya da kapasite değişimi bu düzeyde yer alır.
sonuç
Daha geniş, daha derin ve çoğu zaman daha uzun vadeli değişim. Programın daha büyük yaşam koşulları ya da sistemler üzerindeki etkisine bakar.
etki
Yapılan faaliyetin doğrudan ve görülebilir ürünü. Örneğin oturum sayısı, katılımcı sayısı, dağıtılan materyal.
çıktı
Monitoring, Evaluation, Accountability and Learning kelimelerinin baş harflerinden oluşur; aynı programa farklı ama tamamlayıcı sorular soran bir sistemdir. Sunum notlarında da bu dört bileşenin birbirinin yerine geçmediği ama birbirini beslediği vurgulanıyor.
MEAL
“Ne oluyor?” sorusuna cevap arar. Program planlandığı gibi ilerliyor mu, kim katılıyor, kim dışarıda kalıyor, süreçte nerede aksama var gibi soruları görünür kılar.
izleme
“İşe yarıyor mu?” sorusuna cevap arar. İzleme verilerini ve başka kanıtları kullanarak programın anlamını, uygunluğunu, etkisini ve değerini sorgular.
değerlendirme
Bir kurumun ya da programın kendisinden etkilenen kişilere ve diğer muhataplarına karşı açıklanabilir, sorgulanabilir, yanıt verebilir ve gerektiğinde kendini düzeltebilir olmasıdır.
hesap verebilirlik
Toplanan bilgi, gözlem ve geri bildirimin kararları ve uygulamayı gerçekten değiştirmesi halidir.
öğrenme
Öğrenme sonucunda yöntem, içerik, hedefleme, süre ya da erişim biçiminde yapılan değişiklik.
uyarlama
Kurumun çok şey yapmasına rağmen neyin gerçekten işleyip neyin işlemediğini yeterince görememesi hali.
program körlüğü
Programın sahadaki işleyişinin, katılım örüntülerinin, aksamalarının ve süreç gerçekliğinin izlenebilir olması.
görünürlük
bir konuyu anlamak, düzenlemek ya da uygulamak için kullanılan genel yapıdır. Kavramsal olabilir, analitik olabilir ya da uygulama odaklı olabilir.
çerçeve
framework
bir programın hangi düzeyde hangi değişimleri hedeflediğini gösteren yapıdır. Girdilerden çok, beklenen sonuç ve etkiler arasındaki ilişkiye odaklanır.
sonuç çerçevesi
results framework
girdi, faaliyet, çıktı, sonuç ve etki arasındaki mantıksal sıralamayı ifade eder. Bir müdahalenin nasıl değişim üretmesinin beklendiğini anlatır.
sonuç zinciri
bir müdahalenin amaç, sonuç, çıktı, faaliyet, gösterge, doğrulama kaynağı ve varsayımlarını düzenli bir yapı içinde gösteren planlama ve izleme aracıdır. Program mantığını daha operasyonel hale getirir.
mantıksal çerçeve
logframe
bir programın hangi yollarla, hangi koşullarda ve hangi varsayımlar altında değişim yaratmasının beklendiğini açıklayan daha ayrıntılı nedensel modeldir. Logframe’den daha açıklayıcı ve daha analitiktir.
değişim teorisi
programın başarısı için doğru olması beklenen, ancak programın doğrudan kontrol etmediği koşuldur. Yanlış çıkarsa sonuçları etkileyebilir.
varsayım
programın hedeflerine ulaşmasını, güvenli yürümesini ya da beklenen değişimi üretmesini olumsuz etkileyebilecek olasılık veya durumdur.
risk
programın yürütülmesi için kullanılan insan kaynağı, bütçe, zaman, ekipman, bilgi ve diğer kaynaklardır.
girdi
programın yürüttüğü somut iş, oturum, eğitim, ziyaret, dağıtım ya da uygulama adımıdır.
faaliyet
bir değişimi ya da ilerlemeyi izlemek için kullanılan ölçü işaretidir. Gerçekliğin tamamını değil, belirli bir yönünü temsil eder.
gösterge
göstergeye ilişkin bilginin hangi kaynak veya araçtan elde edileceğini gösterir. Örneğin devam listesi, anket, gözlem notu, görüşme kaydı gibi.
doğrulama kaynağı
means of verification MoV
neyi, ne sıklıkta, hangi veriyle ve hangi sorumluluk dağılımıyla izleyeceğimizi gösteren yapıdır.
izleme çerçevesi
Monitoring framework
bilginin bireysel düzeyde kalmayıp kurumun kararlarını, süreçlerini ve uygulama biçimlerini değiştirmesi halidir.
kurumsal öğrenme