Onregelmatige meervouden

De meeste Engelse zelfstandige naamwoorden vormen hun meervoud met -s, maar een kleine, zeer frequente groep bewaart oudere patronen. Zo krijg je men, women, children, sheep en mice, niet mans, womans, childs, sheeps en mouses. Daarnaast hebben geleende woorden soms een geleerd meervoud én een gewoon Engels meervoud, met een verschil in vakgebied of register.

Waarom zijn deze vormen onregelmatig?

De vormen zijn niet willekeurig ontstaan. Ze zijn overblijfselen van meerdere naamwoordklassen uit oudere taalstadia of zijn later uit andere talen geleend. Voor de moderne leerder zijn ze toch onregelmatig, omdat er geen productieve regel bestaat waarmee je van elk nieuw woord automatisch mice of children kunt maken. Je moet de veelvoorkomende paren als geheel leren.

💡
Leer niet alleen child — children, maar meteen een korte combinatie zoals one child — two children. Zo sla je zowel het getalscontrast als de vorm op.

Vocaalwisseling in de stam

Bij enkele oude woorden markeert een andere klinker het meervoud. Er komt geen -s bij.

EnkelvoudMeervoudUitspraakopmerking
manmen/mæn/ → /men/
womanwomen/ˈwʊmən/ → /ˈwɪmɪn/
footfeet/fʊt/ → /fiːt/
toothteeth/tuːθ/ → /tiːθ/
goosegeese/ɡuːs/ → /ɡiːs/
mousemice/maʊs/ → /maɪs/

Two men helped us carry the sofa upstairs.

Twee mannen hielpen ons de bank naar boven te dragen.

The women in our team work in three different countries.

De vrouwen in ons team werken in drie verschillende landen.

We heard mice behind the kitchen wall last night.

We hoorden vannacht muizen achter de keukenmuur.

Woman — women is extra lastig omdat zowel de eerste als de tweede klinker anders kan klinken. Het meervoud rijmt niet simpelweg op men: de beklemtoonde eerste lettergreep van women heeft /ɪ/, en de zwakke tweede meestal ook /ɪ/ in veel standaarduitspraken.

Samengestelde woorden bewaren doorgaans het patroon: policeman — policemen, firewoman — firewomen, foot — feet en toothbrush — toothbrushes. Bij dat laatste is tooth niet de grammaticale kern maar een bepalend eerste deel; daarom wordt alleen het hele woord met -es meervoud. Zie ook Engelse samenstellingen.

De oude uitgang -en en andere unieke vormen

Child — children en ox — oxen bevatten de oude meervoudsuitgang -en. In children zit historisch zelfs meer dan één oude meervoudsmarkering, maar in modern Engels is het eenvoudig één ondeelbare vorm. Oxen leeft vooral voort voor trekossen en in historische of agrarische context; voor andere woorden kun je geen nieuw -en-meervoud maken.

The children are building a den in the garden.

De kinderen bouwen een hut in de tuin.

The cart was pulled by two oxen.

De kar werd door twee ossen getrokken.

Person heeft het gewone meervoud people wanneer je individuele mensen bedoelt. Persons (formal) komt voor in juridische, administratieve en veiligheidscontexten, vooral wanneer afzonderlijke individuen worden geteld. Peoples betekent niet ‘personen’, maar ‘volkeren’ of etnisch-culturele groepen.

There were six people waiting outside.

Er stonden zes mensen buiten te wachten.

Unauthorised persons must leave the building immediately.

Onbevoegde personen moeten het gebouw onmiddellijk verlaten. (formeel)

Nulmeervoud: dezelfde vorm

Sommige telbare woorden hebben in enkelvoud en meervoud exact dezelfde vorm. Het getal blijkt uit een bepaler, telwoord of werkwoord. Veel diernamen hebben zo'n nulmeervoud, maar niet allemaal.

EnkelvoudMeervoudOpmerking
one sheepthree sheepaltijd dezelfde vorm
one deerseveral deeraltijd dezelfde vorm
one fishmany fishnormaal; fishes voor soorten
one aircrafttwo aircraftaltijd dezelfde vorm
one seriestwo serieseind-s hoort al bij beide vormen

One sheep is missing, but the other sheep are already in the field.

Er ontbreekt één schaap, maar de andere schapen staan al in de wei.

Hier laat is zien dat one sheep enkelvoud is, terwijl are bij the other sheep een meervoud aangeeft. Schrijf dus nooit sheeps voor gewone schapen.

Bij fish is fish het neutrale, alledaagse meervoud wanneer je dieren telt. Fishes (technical/academic) wordt gebruikt wanneer verschillende soorten worden bedoeld, vooral in biologie en ecologie.

We saw dozens of fish near the reef.

We zagen tientallen vissen bij het rif.

The study compares the freshwater fishes of two river systems.

De studie vergelijkt de zoetwatervissoorten van twee riviersystemen. (wetenschappelijk)

Ook salmon en trout hebben vaak een nulmeervoud, vooral wanneer ze als wild of voedsel worden besproken. In bepaalde contexten komen salmons en trouts voor voor soorten of afzonderlijke populaties, maar die vormen zijn specialistisch en niet de veilige standaard voor A2-gebruik.

Leenwoorden: geleerd en verengelst meervoud

Engels heeft veel woorden uit het Latijn en Grieks geleend. Sommige bewaren een klassiek meervoud, andere hebben een gewoon Engels meervoud gekregen, en bij een derde groep bestaan beide. Je hoeft dus niet altijd de geleerdste vorm te kiezen.

EnkelvoudMeervoud(en)Gebruik
criterioncriteriastandaard in algemeen en academisch Engels
phenomenonphenomenastandaard in algemeen en academisch Engels
indexindexes / indicesbetekenis- en vakgebiedverschil
formulaformulas / formulaeformulas algemeen; formulae geleerd/technisch
appendixappendixes / appendicesappendixes vaak anatomie; appendices vaak boekdelen
cactuscactuses / cactibeide gangbaar

Criterion is enkelvoud en criteria meervoud. Omdat criteria op -a eindigt en vaak als verzamelbegrip wordt gehoord, verschijnt informeel soms enkelvoudige congruentie. In verzorgde standaardtaal blijft het meervoud.

Cost is only one criterion; reliability and safety are equally important criteria.

Kosten zijn maar één criterium; betrouwbaarheid en veiligheid zijn even belangrijke criteria.

Index laat zien waarom twee meervouden nuttig kunnen zijn. Indexes is gewoon bij registers achter in boeken en ook in computercontexten; indices (technical/academic) is sterk in wiskunde, statistiek en economische maatstaven. De grens is niet absoluut: zoekmachines onderhouden bijvoorbeeld indexes of indices, afhankelijk van huisstijl en vaktraditie.

The book has separate author and subject indexes.

Het boek heeft afzonderlijke auteurs- en zaakregisters.

The report tracks several price indices.

Het rapport volgt verschillende prijsindexen. (technisch)

💡
Een klassiek meervoud is niet automatisch beter Engels. Kies de vorm die in jouw betekenis en vakgebied gebruikelijk is; indexes is geen slordige vervanging van indices.

Voor een uitgebreider overzicht per leenwoord bestaat de pagina vreemde meervouden.

Meervoudsvorm en werkwoord horen bij elkaar

Een onregelmatige vorm blijft grammaticaal gewoon een meervoud. Daarom zeg je children are, mice have en criteria were, niet children is of criteria was. Omgekeerd is news ondanks de eind-s enkelvoud: the news is good. De zichtbare laatste letter is dus geen betrouwbare test; kijk naar het lexicale getal van het hele woord.

The criteria were agreed before the interviews began.

De criteria werden afgesproken voordat de gesprekken begonnen.

Veelgemaakte fouten

1. Een gewone -s toevoegen aan een opgeslagen onregelmatige vorm

❌ Their childs are at the same school.

Onjuist: het meervoud van child is children.

✅ Their children are at the same school.

Hun kinderen zitten op dezelfde school.

2. Een nulmeervoud toch markeren

❌ We counted twelve sheeps in the field.

Onjuist: sheep heeft dezelfde vorm in enkelvoud en meervoud.

✅ We counted twelve sheep in the field.

We telden twaalf schapen in de wei.

3. Criteria als enkelvoud behandelen

❌ This criteria is too vague.

Onjuist in verzorgde standaardtaal: criteria is meervoud.

✅ This criterion is too vague.

Dit criterium is te vaag.

4. Denken dat alleen het klassieke meervoud correct is

⚠️ Please check both book indices before publication.

Grammaticaal mogelijk, maar in deze gewone uitgeefcontext is indexes gebruikelijker; indices klinkt hier onnodig technisch.

✅ Please check both book indexes before publication.

Controleer vóór publicatie beide registers van het boek.

5. People en persons zonder registerverschil verwisselen

❌ Three persons are coming over for dinner.

Onnatuurlijk formeel in een alledaagse situatie.

✅ Three people are coming over for dinner.

Er komen drie mensen bij ons eten.

Kernpunten

Vocaalwisselingen (man — men, mouse — mice), -en-vormen (children, oxen) en nulmeervouden (sheep, aircraft) zijn gesloten historische patronen. Leer ze woord voor woord. Bij leenwoorden kan meer dan één meervoud correct zijn; indexes en indices verschillen vooral naar betekenis, register en vaktraditie. Welke vorm je ook kiest, laat de werkwoordsvorm aansluiten bij het grammaticale enkelvoud of meervoud.

Related Topics