Negatieve samentrekkingen

Engels verkort een hulpwerkwoord plus not vaak tot een vorm op n't: is not wordt isn't en do not wordt don't. Dat is niet simpelweg ‘plak n't achter elk werkwoord’. Sommige vormen veranderen van spelling of uitspraak, en bij am not bestaat in algemeen Amerikaans Engels geen gewone vorm amn't.

The printer isn't working again.

De printer doet het alweer niet.

I don't remember her last name.

Ik weet haar achternaam niet meer.

We won't be late.

We komen niet te laat.

Negatieve samentrekkingen zijn (informeel en neutraal gesproken). Ze komen ook veel voor in e-mails, journalistiek en ander neutraal geschreven Engels. De volle vormen is not, do not, will not zijn (formeel) of (nadrukkelijk) wanneer juist de ontkenning contrast krijgt.

N't hecht aan een hulpwerkwoord

N't kan alleen aan een hulpwerkwoord of modaal werkwoord hechten. De syntactische volgorde blijft precies die van de volle vorm: eerst het hulpwerkwoord, dan de ontkenning, dan de rest van de werkwoordgroep. Zie de apostrof in samentrekkingen voor de bredere spellingsregels.

Volle vormSamentrekkingVoorbeeld
is not / are notisn't / aren'tIt isn't ready. / They aren't ready.
was not / were notwasn't / weren'tShe wasn't home. / We weren't worried.
do not / does not / did notdon't / doesn't / didn'tI don't know. / It doesn't matter. / He didn't call.
have not / has not / had nothaven't / hasn't / hadn'tWe haven't met. / She hasn't left. / I hadn't noticed.
will not / would notwon't / wouldn'tIt won't fit. / I wouldn't ask.
cannot / could notcan't / couldn'tI can't stay. / We couldn't sleep.
should not / must notshouldn't / mustn'tYou shouldn't wait. / You mustn't touch it.

She doesn't eat meat, but she does eat fish.

Ze eet geen vlees, maar ze eet wel vis.

We haven't booked a table yet.

We hebben nog geen tafel gereserveerd.

In doesn't eat en haven't booked verandert alleen de vorm aan het begin. De rest blijft zoals bij does not eat en have not booked. Een apostrof geeft aan dat letters zijn weggelaten; n't is daarom geen zelfstandig woord dat je los kunt schrijven.

💡
Vouw de vorm in gedachten uit. Als she doesn't know gelijkstaat aan she does not know, zie je meteen waarom het hoofdwerkwoord know in de basisvorm blijft.

Won't en can't zijn bijzonder

De vorm won't hoort bij will not, niet bij een woord won. De klinker en medeklinker verschillen door de historische ontwikkeling van will en een oudere variant ervan. Voor moderne leerders is dit een lexicaal onregelmatige vorm die je moet onthouden: will not → won't, nooit willn't.

I won't tell anyone until we know for sure.

Ik vertel het aan niemand voordat we het zeker weten.

Cannot wordt in de gewone volle vorm meestal als één woord geschreven. De samentrekking is can't in hedendaags Amerikaans Engels. Can not als twee woorden bestaat, maar vooral wanneer not bij een volgende eenheid hoort of wanneer een keuze wordt benadrukt: You can not only listen but also download the episode. Dat betekent ‘je kunt niet alleen luisteren, maar ook downloaden’, niet eenvoudig ‘je kunt niet luisteren’.

I can't hear you over the music.

Ik kan je niet verstaan door de muziek.

De uitspraak van can't verschilt per accent. In algemeen Amerikaans Engels klinkt de klinker meestal als die van can, maar de eind-t kan zwak of als glottale afsluiting worden gerealiseerd. Vertrouw daarom in gesprekken ook op de zinscontext en de beklemtoning.

Am not: I'm not, maar gewoonlijk geen amn't

Voor de eerste persoon enkelvoud is I'm not de neutrale samentrekking: het onderwerp en am trekken samen, terwijl not volledig blijft. Amn't komt voor (regional: Ierland en Schotland), maar behoort niet tot algemeen Amerikaans Engels.

I'm not available on Tuesday morning.

Ik ben dinsdagochtend niet beschikbaar.

Je kunt ook I am not gebruiken (formeel of nadrukkelijk): I am not accusing you. In een tag question gebruikt standaardtaal de onregelmatige vorm aren't I?, maar vraagstaartjes vallen buiten deze pagina.

Bij is en are bestaan twee mogelijke contractiepatronen: she isn't ready en she's not ready; we aren't leaving en we're not leaving. Beide zijn (informeel en neutraal gesproken). De keuze kan ritme of focus veranderen: She is NOT ready legt in de volle vorm de sterkste nadruk op not.

They're not coming after all.

Ze komen uiteindelijk toch niet.

They aren't coming after all.

Ze komen uiteindelijk toch niet.

💡
Bij I am not trekt algemeen Engels de positieve kant samen: I'm not. Bij she is not kun je meestal kiezen: she's not of she isn't.

Volle vorm, samentrekking en register

Een samentrekking is niet automatisch slordig. (Neutraal gesproken) I don't agree klinkt doorgaans natuurlijker dan I do not agree. Ook in een gewone zakelijke e-mail is don't vaak passend. Volle vormen zijn vooral gebruikelijk in wetgeving, contracten en sterk formeel academisch proza (formeel), of wanneer een spreker een tegenstelling corrigeert (nadrukkelijk).

I do not accept that interpretation of the data.

Ik aanvaard die interpretatie van de gegevens niet. (formeel of nadrukkelijk)

The tenant must not alter the property without written consent.

De huurder mag het pand niet zonder schriftelijke toestemming wijzigen. (formeel)

Let op de betekenis van mustn't. You mustn't leave betekent ‘je mag absoluut niet weggaan’: het is een verbod. Nederlands je hoeft niet weg te gaan betekent juist dat weggaan niet noodzakelijk is; daarvoor gebruikt Engels you don't have to leave of you needn't leave (needn't: neutraler in Brits Engels, minder gebruikelijk in Amerikaans Engels).

You mustn't use your phone during the exam.

Je mag tijdens het examen je telefoon niet gebruiken.

You don't have to bring your own towel.

Je hoeft geen eigen handdoek mee te nemen.

De grammaticale verkorting verandert dus niet de betekenis van het modale werkwoord. Must not en mustn't zijn allebei verbod; do not have to en don't have to drukken afwezigheid van noodzaak uit.

Minder gebruikelijke vormen

Shan't (shall not) is (regional: Brits Engels, vaak formeel of ouderwets) en is zeldzaam in Amerikaans Engels. Mayn't komt slechts beperkt voor (regional: vooral Brits Engels, formeel); Amerikanen gebruiken vrijwel altijd may not. Needn't en daren't zijn gangbaarder in Brits Engels dan in Amerikaans Engels. Herken deze vormen, maar gebruik voor en-US doorgaans won't, may not, don't need to en don't dare to.

You needn't wait for me.

Je hoeft niet op me te wachten. (vooral Brits Engels)

💡
Een volle vorm is geen woord-voor-woordalternatief met automatisch dezelfde nadruk. Kies een samentrekking voor gewone spreektaal en een volle vorm voor formele stijl of hoorbaar contrast.

Veelgemaakte fouten

Willn't vormen naar analogie van andere werkwoorden

❌ The battery willn't last all day.

Onjuist: de samentrekking van will not is onregelmatig.

✅ The battery won't last all day.

De batterij gaat het niet de hele dag volhouden.

Amn't gebruiken in algemeen Amerikaans Engels

❌ I amn't worried about the delay.

Niet-standaard in algemeen Amerikaans Engels; amn't is regionaal.

✅ I'm not worried about the delay.

Ik maak me geen zorgen over de vertraging.

N't als los woord schrijven

❌ We do n't accept returns after 30 days.

Onjuist: n't is geen los woord.

✅ We don't accept returns after 30 days.

Na dertig dagen nemen we artikelen niet meer terug.

De apostrof weglaten

❌ I cant open the attachment.

Onjuist: cant zonder apostrof is een ander, zeldzaam woord.

✅ I can't open the attachment.

Ik kan de bijlage niet openen.

Mustn't verwarren met don't have to

❌ You mustn't come early; it isn't necessary.

Onjuist voor de bedoelde betekenis: mustn't drukt een verbod uit.

✅ You don't have to come early; it isn't necessary.

Je hoeft niet vroeg te komen; dat is niet nodig.

Kernpunten

  • N't hecht aan een hulpwerkwoord; het staat nooit los.
  • Onthoud will not → won't, cannot → can't en am not → I'm not.
  • Samentrekkingen zijn normaal in gesproken en veel neutraal geschreven Engels; volle vormen passen bij formaliteit of nadruk.
  • De contractie verandert de syntaxis en betekenis niet: doesn't know werkt als does not know.
  • Mustn't betekent ‘mag niet’, terwijl don't have to ‘hoeft niet’ betekent.

Related Topics

  • Not en auxiliarypositieA1Leer waar not in een Engelse zin staat en wanneer ontkenning do, does of did nodig maakt.
  • Do-supportA2Leer wanneer do, does en did tijd dragen in Engelse vragen, ontkenningen en nadrukkelijke bevestigingen.
  • Overzicht van modale werkwoordenA2Leer hoe Engelse modale hulpwerkwoorden worden gevormd en hoe ze mogelijkheid, noodzaak en houding uitdrukken.
  • Apostrof in samentrekkingenA2Lees en schrijf Engelse samentrekkingen door te herkennen welke letters de apostrof vervangt en welke grammaticale informatie overblijft.
  • Formeel en informeel EngelsB1Herken hoe combinaties van contracties, woordkeuze, zinsbouw en aanspreekvorm samen het Engelse register bepalen.